AI Act voor kleine bedrijven: waarom de EAA-vrijstelling je niet redt

Kort antwoord. Nee, klein zijn stelt je niet vrij. De European Accessibility Act kent een micro-uitzondering, de EU AI Act niet. Draai je een chatbot of toon je AI-content, dan geldt de meldplicht van artikel 50 vanaf 2 augustus 2026, of je nu zzp'er bent of beursgenoteerd.

Geldt de AI Act voor kleine bedrijven en zzp'ers?

Ja. De AI Act voor kleine bedrijven werkt anders dan de meeste EU-regels: er zit geen omzet- of personeelsdrempel op de transparantieplicht. De wet kijkt naar wat je AI doet, niet naar hoe groot je bent.

Wat wel telt, is je rol. De wet splitst partijen in aanbieders (die AI bouwen, zoals OpenAI of je chat-leverancier) en gebruikers (bedrijven die andermans AI inzetten, in de wettekst "deployers"). Een eenmanszaak met een AI-chatbot van Shopify, Intercom of Tidio is een gebruiker, en ook gebruikers hebben een meldplicht zodra hun AI zichtbaar is voor bezoekers. Je hoeft geen regel code te schrijven om eronder te vallen.

De EAA-vrijstelling die je niet redt: micro versus AI Act

Hier gaat het vaak mis. Veel mkb'ers verdiepten zich in de European Accessibility Act en lazen één geruststellende zin: micro-ondernemingen zijn vrijgesteld. Dat klopt, maar alleen voor die wet, en alleen voor diensten.

De EAA-micro-uitzondering is scherp afgebakend:

• Minder dan 10 medewerkers, én
• een jaaromzet of balanstotaal onder de 2 miljoen euro.

Beide voorwaarden tegelijk. Zit je daaronder als dienstverlener, dan hoef je de toegankelijkheidseisen zelf niet te halen.

De AI Act kent die ontsnapping niet. Geen 10-medewerkersgrens, geen 2-miljoendrempel, geen micro-uitzondering. Precies het bedrijf dat zich onder de EAA veilig waant, valt onder artikel 50 alsnog onder de meldplicht zodra het een AI-chatbot draait of AI-teksten toont. Twee wetten, twee logica's: de EAA schaalt mee met je omvang, de AI Act hangt aan je AI.

Wat een micro-onderneming onder artikel 50 wél moet

De plicht is behapbaar, ook voor een klein team. Drie dingen tellen voor de meeste websites:

• Chatbot-melding. Praat een bezoeker met AI, dan moet hij dat uiterlijk bij het eerste contact weten. Een duidelijke melding in of boven het chatvenster volstaat; verstopt in de voorwaarden niet. Wat die melding moet zeggen, staat in moet je chatbot zeggen dat het AI is?.
• AI-content markeren. Teksten, beeld of audio die door AI zijn gemaakt of bewerkt, moeten machine-leesbaar als AI-output gemarkeerd zijn. Voor generatieve systemen die al vóór 2 augustus 2026 draaiden, geldt een uitloop tot 2 december 2026.
• Deepfakes labelen. Beeld, audio of video die echt lijkt maar door AI is gemaakt, moet zichtbaar als zodanig gelabeld zijn.

Wil je eerst weten óf je site eronder valt, loop dan de checklist voor bedrijven na.

De boete staat los van je omvang

Ook bij de handhaving is er geen korting voor kleine bedrijven. Op overtreding van de transparantieplicht staan boetes tot 15 miljoen euro of 3% van de wereldwijde jaaromzet, het hoogste van de twee, per nationale toezichthouder te handhaven (in Nederland de Autoriteit Persoonsgegevens en de RDI). Voor een mkb'er weegt de omzet-variant meestal lichter, maar het vaste plafond van 15 miljoen euro staat er onverkort.

Er speelt bovendien al iets sinds vóór 2026. AI-geletterdheid (artikel 4) geldt al sinds 2 februari 2025: wie met AI werkt, moet er genoeg van begrijpen. Geen examen, wel aantoonbare basiskennis, passend bij hoe je AI inzet. Voor een klein team dekt een korte, vastgelegde uitleg over wat jullie AI wel en niet kan dat grotendeels.

Wat je als mkb'er nu in een uur regelt

Drie stappen brengen je ver: leg vast welke AI je toont (chat-widget, AI-teksten, AI-beeld), controleer of de melding bij je chatbot aan staat, en markeer de AI-content die je aan het publiek laat zien. Dat overzicht is straks je bewijs richting een toezichthouder.

Dat is precies wat de AI-transparantiecheck van Seviranta klaarzet. We detecteren welke chat-widget op je site draait; of die AI-gedreven is bevestig je zelf; de meldingstekst en een AI-register leveren we erbij als bewijsstuk, en de automatische toets of de melding echt aan staat is de aangekondigde volgende stap. Voor 29 euro per maand of 290 per jaar (ex btw), los te nemen of als uitbreiding op je Seviranta-plan.

Klein zijn is onder de AI Act geen vrijbrief, maar het is ook geen groot project. Scan je site gratis en zie in één minuut welke widget je draait en waar je staat.

Bronnen: Artikel 50, EU AI Act · Implementatie-tijdlijn AI Act